
<lom:lom xmlns:lom="https://oer-repo.uibk.ac.at/lom" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="https://oer-repo.uibk.ac.at/lom/latest https://w3id.org/oerbase/profiles/lomuibk/latest/schemas/lom-uibk.xsd">
  
<lom:general>
  
<lom:identifier>
  
<lom:catalog>direno.noe.gv.at</lom:catalog>

  
<lom:entry>
  
<lom:langstring xml:lang="x-none">o:4772</lom:langstring>

  
</lom:entry>

  
</lom:identifier>

  
<lom:identifier>
  
<lom:catalog>DOI</lom:catalog>

  
<lom:entry>
  
<lom:langstring xml:lang="x-none">10.52035/noil.2022.stuf77.04</lom:langstring>

  
</lom:entry>

  
</lom:identifier>

  
<lom:title>
  
<lom:langstring xml:lang="de">Die Trennung und was in 100 Jahren daraus  wurde : Ein Essay</lom:langstring>

  
</lom:title>

  
<lom:description>
  
<lom:langstring xml:lang="de">Der Beitrag analysiert die Trennung des ehemaligen habsburgischen Erzherzogtums unter der Enns in die beiden Bundesländer Niederösterreich und Wien und deren Auswirkungen in den letzten 100 Jahren. Dabei wird zunächst auf unterschiedliche Sichtweisen einer solchen Entwicklung in verschiedenen Disziplinen wie der Rechts-, Sozial- oder Geschichtswissenschaft aufmerksam gemacht. Anhand dreier Beispiele werden diese normativ-politischen, geografischen oder sozialen Sichtweisen erläutert. Die Trennung zweier ehemals zusammengehörender rechtlicher Gebilde wird immer normativ bewerkstelligt; in diesem Fall durch die österreichische Bundesverfassung und die Trennungsgesetze der beiden zukünftigen Länder. Sie hat ihre Ursache aber in vorangegangenen sozialen Ereignissen und ihr Erfolg hängt ebenso von zukünftigen Entwicklungen ab. Dies wird durch die vergangene gemeinsame und nunmehr hundertjährige getrennte Geschichte der beiden österreichischen Bundesländer beispielhaft dargestellt. Ein Schwerpunkt liegt dabei auf der Bedeutung einer eigenen regionalen „Hauptstadt“ und somit der Entstehungsgeschichte der niederösterreichischen Landeshauptstadt St. Pölten. Die gemeinsame positive Entwicklung der nunmehr seit exakt 100 Jahren bestehenden benachbarten Teilstaaten lässt diese als Anschauungsmaterial für ähnliche regionalstaatliche Modelle begreifen.</lom:langstring>

  
</lom:description>

  
<lom:language>deu</lom:language>

  
<lom:keyword>
  
<lom:langstring xml:lang="de">Wien</lom:langstring>

  
</lom:keyword>

  
<lom:keyword>
  
<lom:langstring xml:lang="de">Niederösterreich</lom:langstring>

  
</lom:keyword>

  
<lom:keyword>
  
<lom:langstring xml:lang="de">Erste Republik</lom:langstring>

  
</lom:keyword>

  
<lom:keyword>
  
<lom:langstring xml:lang="de">Stadt-Land-Beziehungen</lom:langstring>

  
</lom:keyword>

  
<lom:keyword>
  
<lom:langstring xml:lang="de">Region</lom:langstring>

  
</lom:keyword>

  
<lom:keyword>
  
<lom:langstring xml:lang="de">Hauptstadt</lom:langstring>

  
</lom:keyword>

  
<lom:keyword>
  
<lom:langstring xml:lang="de">Mobilität</lom:langstring>

  
</lom:keyword>

  
<lom:keyword>
  
<lom:langstring xml:lang="de">Bundesländer</lom:langstring>

  
</lom:keyword>

  
<lom:keyword>
  
<lom:langstring>Trennungsgesetz</lom:langstring>

  
</lom:keyword>

  
<lom:keyword>
  
<lom:langstring>Österreich unter der Enns</lom:langstring>

  
</lom:keyword>

  
<lom:keyword>
  
<lom:langstring>Österreich nid der Enns</lom:langstring>

  
</lom:keyword>

  
<lom:keyword>
  
<lom:langstring>Lower Austria</lom:langstring>

  
</lom:keyword>

  
<lom:keyword>
  
<lom:langstring>Kronland Nieder-Oesterreich</lom:langstring>

  
</lom:keyword>

  
<lom:keyword>
  
<lom:langstring>Bundesland Niederösterreich</lom:langstring>

  
</lom:keyword>

  
<lom:keyword>
  
<lom:langstring>Oesterreich nid der Enns</lom:langstring>

  
</lom:keyword>

  
<lom:keyword>
  
<lom:langstring>Oesterreich unter der Enns</lom:langstring>

  
</lom:keyword>

  
<lom:keyword>
  
<lom:langstring>Erzherzogtum Österreich unter der Enns</lom:langstring>

  
</lom:keyword>

  
<lom:keyword>
  
<lom:langstring>Land Niederösterreich</lom:langstring>

  
</lom:keyword>

  
</lom:general>

  
<lom:lifecycle>
  
<lom:datetime>2026-05-05T09:19:51.349Z</lom:datetime>

  
<lom:contribute>
  
<lom:role>
  
<lom:source>
  
<lom:langstring xml:lang="x-none">LOMv1.0</lom:langstring>

  
</lom:source>

  
<lom:value>
  
<lom:langstring xml:lang="x-none">Author</lom:langstring>

  
</lom:value>

  
</lom:role>

  
<lom:centity>
  
<lom:vcard>BEGIN:VCARD
VERSION:3.0
N:Lengheimer;Karl;
FN:Karl Lengheimer
END:VCARD</lom:vcard>

  
</lom:centity>

  
</lom:contribute>

  
</lom:lifecycle>

  
<lom:educational>
  
<lom:learningresourcetype>
  
<lom:source>
  
<lom:langstring xml:lang="x-none">https://w3id.org/kim/hcrt/scheme</lom:langstring>

  
</lom:source>

  
<lom:id>https://w3id.org/kim/hcrt/text</lom:id>

  
<lom:entry>
  
<lom:langstring xml:lang="de">Textdokument</lom:langstring>

  
<lom:langstring xml:lang="en">Text</lom:langstring>

  
</lom:entry>

  
</lom:learningresourcetype>

  
</lom:educational>

  
<lom:rights>
  
<lom:copyrightandotherrestrictions>
  
<lom:source>
  
<lom:langstring xml:lang="x-none">LOMv1.0</lom:langstring>

  
</lom:source>

  
<lom:value>
  
<lom:langstring xml:lang="x-none">yes</lom:langstring>

  
</lom:value>

  
</lom:copyrightandotherrestrictions>

  
<lom:description>
  
<lom:langstring xml:lang="x-t-cc-url">https://creativecommons.org/licenses/by/4.0</lom:langstring>

  
</lom:description>

  
</lom:rights>

  
<lom:technical>
  
<lom:format>application/pdf</lom:format>

  
<lom:size>637683</lom:size>

  
<lom:location>https://direno.noe.gv.at/o:4772</lom:location>

  
<lom:thumbnail>
  
<lom:url>https://direno.noe.gv.at/api/object/o:4772/thumbnail</lom:url>

  
</lom:thumbnail>

  
</lom:technical>

  
<lom:classification>
  
<lom:purpose>
  
<lom:source>
  
<lom:langstring xml:lang="x-none">LOMv1.0</lom:langstring>

  
</lom:source>

  
<lom:value>
  
<lom:langstring xml:lang="x-none">discipline</lom:langstring>

  
</lom:value>

  
</lom:purpose>

  
<lom:taxonpath>
  
<lom:source>
  
<lom:langstring xml:lang="x-none">https://w3id.org/oerbase/vocabs/oefos2012</lom:langstring>

  
</lom:source>

  
<lom:taxon>
  
<lom:id>https://w3id.org/oerbase/vocabs/oefos2012/6</lom:id>

  
<lom:entry>
  
<lom:langstring xml:lang="en">HUMANITIES</lom:langstring>

  
</lom:entry>

  
<lom:entry>
  
<lom:langstring xml:lang="de">GEISTESWISSENSCHAFTEN</lom:langstring>

  
</lom:entry>

  
</lom:taxon>

  
<lom:taxon>
  
<lom:id>https://w3id.org/oerbase/vocabs/oefos2012/601</lom:id>

  
<lom:entry>
  
<lom:langstring xml:lang="en">History, Archaeology</lom:langstring>

  
</lom:entry>

  
<lom:entry>
  
<lom:langstring xml:lang="de">Geschichte, Archäologie</lom:langstring>

  
</lom:entry>

  
</lom:taxon>

  
<lom:taxon>
  
<lom:id>https://w3id.org/oerbase/vocabs/oefos2012/6010</lom:id>

  
<lom:entry>
  
<lom:langstring xml:lang="en">History, Archaeology</lom:langstring>

  
</lom:entry>

  
<lom:entry>
  
<lom:langstring xml:lang="de">Geschichte, Archäologie</lom:langstring>

  
</lom:entry>

  
</lom:taxon>

  
<lom:taxon>
  
<lom:id>https://w3id.org/oerbase/vocabs/oefos2012/601020</lom:id>

  
<lom:entry>
  
<lom:langstring xml:lang="en">Regional history</lom:langstring>

  
</lom:entry>

  
<lom:entry>
  
<lom:langstring xml:lang="de">Regionalgeschichte</lom:langstring>

  
</lom:entry>

  
</lom:taxon>

  
</lom:taxonpath>

  
<lom:taxonpath>
  
<lom:source>
  
<lom:langstring xml:lang="x-none">https://w3id.org/oerbase/vocabs/oefos2012</lom:langstring>

  
</lom:source>

  
<lom:taxon>
  
<lom:id>https://w3id.org/oerbase/vocabs/oefos2012/5</lom:id>

  
<lom:entry>
  
<lom:langstring xml:lang="en">SOCIAL SCIENCES</lom:langstring>

  
</lom:entry>

  
<lom:entry>
  
<lom:langstring xml:lang="de">SOZIALWISSENSCHAFTEN</lom:langstring>

  
</lom:entry>

  
</lom:taxon>

  
<lom:taxon>
  
<lom:id>https://w3id.org/oerbase/vocabs/oefos2012/507</lom:id>

  
<lom:entry>
  
<lom:langstring xml:lang="en">Human Geography, Regional Geography, Regional Planning</lom:langstring>

  
</lom:entry>

  
<lom:entry>
  
<lom:langstring xml:lang="de">Humangeographie, Regionale Geographie, Raumplanung</lom:langstring>

  
</lom:entry>

  
</lom:taxon>

  
<lom:taxon>
  
<lom:id>https://w3id.org/oerbase/vocabs/oefos2012/5070</lom:id>

  
<lom:entry>
  
<lom:langstring xml:lang="en">Human Geography, Regional Geography, Regional Planning</lom:langstring>

  
</lom:entry>

  
<lom:entry>
  
<lom:langstring xml:lang="de">Humangeographie, Regionale Geographie, Raumplanung</lom:langstring>

  
</lom:entry>

  
</lom:taxon>

  
<lom:taxon>
  
<lom:id>https://w3id.org/oerbase/vocabs/oefos2012/507021</lom:id>

  
<lom:entry>
  
<lom:langstring xml:lang="en">Urban history</lom:langstring>

  
</lom:entry>

  
<lom:entry>
  
<lom:langstring xml:lang="de">Stadtgeschichte</lom:langstring>

  
</lom:entry>

  
</lom:taxon>

  
</lom:taxonpath>

  
<lom:taxonpath>
  
<lom:source>
  
<lom:langstring xml:lang="x-none">https://w3id.org/oerbase/vocabs/oefos2012</lom:langstring>

  
</lom:source>

  
<lom:taxon>
  
<lom:id>https://w3id.org/oerbase/vocabs/oefos2012/6</lom:id>

  
<lom:entry>
  
<lom:langstring xml:lang="en">HUMANITIES</lom:langstring>

  
</lom:entry>

  
<lom:entry>
  
<lom:langstring xml:lang="de">GEISTESWISSENSCHAFTEN</lom:langstring>

  
</lom:entry>

  
</lom:taxon>

  
<lom:taxon>
  
<lom:id>https://w3id.org/oerbase/vocabs/oefos2012/601</lom:id>

  
<lom:entry>
  
<lom:langstring xml:lang="en">History, Archaeology</lom:langstring>

  
</lom:entry>

  
<lom:entry>
  
<lom:langstring xml:lang="de">Geschichte, Archäologie</lom:langstring>

  
</lom:entry>

  
</lom:taxon>

  
<lom:taxon>
  
<lom:id>https://w3id.org/oerbase/vocabs/oefos2012/6010</lom:id>

  
<lom:entry>
  
<lom:langstring xml:lang="en">History, Archaeology</lom:langstring>

  
</lom:entry>

  
<lom:entry>
  
<lom:langstring xml:lang="de">Geschichte, Archäologie</lom:langstring>

  
</lom:entry>

  
</lom:taxon>

  
<lom:taxon>
  
<lom:id>https://w3id.org/oerbase/vocabs/oefos2012/601022</lom:id>

  
<lom:entry>
  
<lom:langstring xml:lang="en">Contemporary history</lom:langstring>

  
</lom:entry>

  
<lom:entry>
  
<lom:langstring xml:lang="de">Zeitgeschichte</lom:langstring>

  
</lom:entry>

  
</lom:taxon>

  
</lom:taxonpath>

  
</lom:classification>

  
</lom:lom>


